Чик — вақти намоз
6 августа 2026 / 23 сафара 1448 г. х.
Ҷадвали моҳона
Чик — вижагиҳои вақти намоз
Барои Чик маҳз ҷадвали намози шаҳриро истифода бурдан муҳим аст: вақти намоз на танҳо ба соат, балки ба арз, тӯл ва ҳолати офтоб низ вобаста аст.
Ҷадвали намози Чик аз рӯи минтақаи вақти шаҳр ҳисоб мешавад: он аз вақти ҷаҳонӣ (UTC) 7 соат пеш аст. Ҳатто дар як сана вақтҳои намоз метавонанд аз минтақаҳои дигар фарқ кунанд.
Координатаҳои Чик: 54.9928°N ва 82.4311°E. Арз ба дарозии рӯз ва шаб, тӯл бошад ба ҳолати воқеии офтоб нисбат ба вақти маҳаллӣ таъсир мерасонад. Дар ин минтақаи арзӣ дарозии рӯз дар тӯли сол назаррас тағйир меёбад, вале бидуни падидаҳои шадиди қутбӣ.
Ҳатто агар ду шаҳр дар як минтақаи вақт бошанд, вақти намоз метавонад аз сабаби арз ва тӯл фарқ кунад. Дар минтақаи арзи миёна ҷойивазкунии мавсимии Бомдод ва Шом махсусан эҳсос мешавад.
Дар Чик имрӯз аз тулуи офтоб то Шом 15 соат 36 дақиқа мегузарад: офтоб дар 05:48 тулуъ мекунад, намози шом бошад дар 21:24 оғоз меёбад. Ҳоло рӯз дароз аст, бинобар ин Шом дертар фаро мерасад, фосилаи шабона бошад кӯтоҳ мешавад.
Байни намози шоми 21:24 ва Бомдоди субҳии 03:33 6 соат 9 дақиқа мегузарад. Барои Чик ин нишонаи муҳим ҳангоми ба нақша гирифтани намозҳои шабона аст. Фосилаи шабона нисбатан кӯтоҳ аст, бинобар ин Хуфтан ва сахариро пешакӣ ба нақша гирифтан қулай аст.
Дар тобистон дар Чик дарозии рӯзи равшан меафзояд: ин махсусан аз рӯи Бомдоди барвақттар ва Шоми дертар эҳсос мешавад.
Дар Чик ҳангоми омодагӣ ба намоз пешакӣ тафтиш кардани Бомдод (03:33), Шом (21:24) ва Хуфтан (23:30) қулай аст. Ин вақтҳо аксаран ҳамчун нишона барои оғози рӯз, ифтор ва намози шабона истифода мешаванд.
Ҳангоми ҳисоби ҷадвал барои Чик ҳолати офтоб дар уфуқ ба назар гирифта мешавад, вақти Аср бошад аз рӯи мазҳаби ҳанафӣ муайян мегардад. Ин имкон медиҳад, ки аз ҷадвал ҳамчун нишонаи ҳаррӯзаи намозҳои фарз истифода шавад.
Нишонаҳои асосии имрӯз
- Бомдод — 03:33: оғози вақти намози субҳ ва нишонаи муҳим барои анҷоми сахарӣ.
- Тулуъ — 05:48: пас аз тулуи офтоб вақти Бомдод ба охир мерасад.
- Пешин — 13:36: вақти намози пешин.
- Аср — 18:54: намози аср, ки аз рӯи мазҳаби ҳанафӣ ҳисоб карда мешавад.
- Шом — 21:24: намози шом, инчунин нишона барои ифтор дар Рамазон.
- Хуфтан — 23:30: намози шабона.
Чик — саволҳо дар бораи вақти намоз
Вақти намоз бо баландии офтоб нисбат ба уфуқ муайян мешавад, ки он барои ҳар нуқтаи ҷуғрофӣ хос аст. Ба ҳисоб арз, тӯл ва минтақаи вақти муқарраршуда таъсир мерасонанд. Бинобар ин ҳатто шаҳрҳои дар як минтақа ҷойгир барои Бомдод, Тулуъ, Пешин, Аср, Шом ва Хуфтан қиматҳои гуногун доранд. Шаҳр ҳар қадар ба шимол ё ҷануб ҷойиваз бошад, дарозии рӯз ва бо он лаҳзаҳои намоз ҳамон қадар фарқ мекунанд.
Вақти намоз дар Чик ҳар рӯз навсозӣ мешавад. Ин бо он алоқаманд аст, ки лаҳзаҳои тулуъ ва ғуруби офтоб пайравӣ аз ҳаракати Замин дар атрофи офтоб доимо ҷой иваз мекунанд. Тағйирот махсусан дар фаслҳои гузариш — баҳор ва тирамоҳ эҳсос мешавад, вақте ки дарозии рӯз зудтарин, баъзан ба якчанд дақиқа дар як рӯз тағйир меёбад. Барои дақиқ мондани ҷадвал онро на ҳафтае як бор, балки ҳар рӯз тафтиш кардан лозим аст.
Бале, ин ҷадвал барои рӯзадорон низ тартиб дода шудааст. Сахариро то фаро расидани Бомдод (03:33) тамом кардан лозим аст, ки он оғози вақти намози субҳро ифода мекунад. Ифтор аз лаҳзаи Шом (21:24) — аз ғуруби офтоб оғоз меёбад. Дар ёд доред: дар тӯли Рамазон ин қиматҳо ҳар рӯз ҷой иваз мекунанд, бинобар ин ҳар субҳу шом вақти ҷориро аз рӯи ҷадвали нав муайян кардан беҳтар аст.
Тавсия дода намешавад. Ҷадвали намоз ба ҷуғрофия ҳассос аст: ҳатто фарқи даҳҳо километр дар вақти Бомдод, Шом ва Хуфтан фарқ эҷод мекунад. Офтоб дар болои ҳар нуқта дар лаҳзаи худ тулуъ ва ғуруб мекунад, бинобар ин маълумоти шаҳри ҳамсоя танҳо тахминӣ мебошад. Барои дар вақташ адо кардани намоз барои Чик беҳтар аст ҷадвалеро истифода баред, ки маҳз аз рӯи координатаҳои он ҳисоб шудааст, на маркази наздиктарин.