Тбет — вақти намоз
6 августа 2026 / 23 сафара 1448 г. х.
Ҷадвали моҳона
Тбет — вижагиҳои вақти намоз
Ҷадвали намози Тбет аз рӯи маълумоти маҳаллии шаҳр ҳисоб мешавад, бинобар ин он метавонад ҳатто дар доираи як минтақаи вақт аз нуқтаҳои наздик фарқ кунад.
Барои Тбет вақти маҳаллӣ истифода мешавад: минтақаи вақти шаҳр аз вақти ҷаҳонӣ (UTC) 4 соат пеш аст. Ин ба ҳамаи намозҳо — аз Бомдоди субҳ то Хуфтани шабона — таъсир мерасонад.
Барои Тбет координатаҳои 42.2300°N ва 43.9129°E истифода мешаванд. Аз рӯи арз дарозии мавсимии рӯз, аз рӯи тӯл бошад нимрӯзи офтоб ва ҷойивазкунии вақти Пешин муайян мешавад. Барои арзҳои ҷанубӣ тағйироти мавсимии дарозии рӯз ва шаб мулоимтар мебошанд.
Ҷадвали намоз танҳо ба вақти расмии минтақа вобаста нест. Ба он ҳолати офтоб дар уфуқ таъсир мерасонад, бинобар ин шаҳрҳои ҳамсоя метавонанд қиматҳои гуногуни Бомдод, Пешин ва Шом дошта бошанд. Дар шаҳрҳои ҷанубӣ фарқҳо аксаран дар вақти тулуъ, Пешин ва Шом эҳсос мешаванд.
Фосилаи рӯзонаи Тбет имрӯз 14 соат 16 дақиқа-ро ташкил медиҳад — аз тулуи 06:02 то Шоми 20:18. Ин дарозии мӯътадили рӯз бидуни ифротҳои шадиди мавсимӣ мебошад.
Аз Шом то Бомдод дар Тбет имрӯз 8 соат 7 дақиқа мегузарад: Шом дар 20:18, Бомдод бошад дар 04:25 фаро мерасад. Ин дарозии қулайи шаб барои хондани Хуфтан, Витр ва омодагӣ ба Бомдод мебошад.
Дар тобистон дар Тбет рӯз дароз мешавад, вале фарқҳо одатан нисбат ба шаҳрҳои шимолӣ камтар шадид мебошанд.
Дар Тбет барои амалияи ҳаррӯза се вақт махсусан муҳиманд: Бомдод — 04:25, Шом — 20:18 ва Хуфтан — 21:48. Онҳо барои дуруст тақсим кардани корҳои субҳона, шомона ва шабона кӯмак мекунанд.
Ҳангоми ҳисоби ҷадвал барои Тбет ҳолати офтоб дар уфуқ ба назар гирифта мешавад, вақти Аср бошад аз рӯи мазҳаби ҳанафӣ муайян мегардад. Ин имкон медиҳад, ки аз ҷадвал ҳамчун нишонаи ҳаррӯзаи намозҳои фарз истифода шавад.
Нишонаҳои асосии имрӯз
- Бомдод — 04:25: оғози вақти намози субҳ ва нишонаи муҳим барои анҷоми сахарӣ.
- Тулуъ — 06:02: пас аз тулуи офтоб вақти Бомдод ба охир мерасад.
- Пешин — 13:10: вақти намози пешин.
- Аср — 18:11: намози аср, ки аз рӯи мазҳаби ҳанафӣ ҳисоб карда мешавад.
- Шом — 20:18: намози шом, инчунин нишона барои ифтор дар Рамазон.
- Хуфтан — 21:48: намози шабона.
Тбет — саволҳо дар бораи вақти намоз
Ҷадвали намоз мустақиман ба се омил вобаста аст: арзи ҷуғрофӣ, тӯл ва минтақаи вақт. Офтоб дар ҳар нуқтаи кураи Замин дар вақти худ тулуъ ва ғуруб мекунад, бинобар ин лаҳзаҳои Бомдод, Пешин, Аср, Шом ва Хуфтан ҳатто байни нуқтаҳои наздик ногузир фарқ мекунанд. Ҳар қадар фарқи арз бештар бошад, фарқи вақти намозҳои субҳу шом ҳамон қадар эҳсосшавандатар мешавад. Маҳз барои ҳамин ҷадвал ба координатаҳои ҳар шаҳр мутобиқ тартиб дода мешавад.
Ҷадвали намоз дар Тбет ҳар рӯз аз нав ҳисоб карда мешавад, зеро ҳолати офтоб дар тӯли сол тағйир меёбад. Дарозии рӯзи равшан дар баҳор тадриҷан меафзояд ва дар тирамоҳ кӯтоҳ мешавад, бинобар ин вақти Бомдод ва Шом воқеан ҳар рӯз ҷой иваз мекунад. Тағйироти зудтарин дар давраҳои эътидоли баҳорӣ ва тирамоҳӣ рух медиҳад. Бинобар ин мо тавсия медиҳем, ки ҳар рӯз бо маълумоти ҷорӣ тафтиш кунед.
Албатта. Барои анҷоми сахарӣ ба вақти Бомдод (04:25) нигоҳ кунед — хӯроки субҳонаро то фаро расидани он тамом кардан лозим аст. Оғози ифтор бо вақти Шом (20:18) рост меояд: пас аз ғуруби офтоб аз уфуқ рӯзаро кушодан мумкин аст. Азбаски дар Рамазон вақти намоз ҳар рӯз ҷой иваз мекунад, барои ҳатто як дақиқа ҳам хато накардан мо тавсия медиҳем, ки ҷадвалро ҳар рӯз тафтиш кунед.
Ин роҳи боэътимодтарин нест. Координатаҳо ҳар қадар дақиқ бошанд, вақти намоз ҳамон қадар дақиқ мешавад, дар ҳар шаҳр бошад он беназир аст. Ҷойивазкунии хурд аз рӯи арз ё тӯл низ лаҳзаи тулуъ ва ғуруби офтоб, яъне вақти намозро тағйир медиҳад. Бинобар ин барои Тбет такя ба ҷадвали инфиродӣ, ки маҳз барои ҳамин шаҳр тартиб дода шудааст, дурусттар аст; ин махсусан дар Рамазон муҳим аст, вақте ки ҳисоб воқеан дар дақиқаҳо сурат мегирад.