Aktas — namoz vaqtlari
7 августа 2026 / 24 сафара 1448 г. х.
Oylik jadval
Aktas namoz vaqtlari xususiyatlari
Aktas uchun aynan shahar namoz jadvalidan foydalanish muhim: namoz vaqti faqat soatga emas, balki kenglik, uzunlik va quyosh holatiga ham bog‘liq.
Aktas namoz jadvali shaharning vaqt mintaqasi bo‘yicha hisoblanadi: u Moskva vaqtidan 2 soat oldinda. Bir xil sana bo‘lsa ham, namoz vaqtlari boshqa hududlardan farq qilishi mumkin.
Aktas uchun 49.7795°N va 72.9613°E koordinatalari qo‘llaniladi. Kenglik bo‘yicha kunning mavsumiy uzunligi, uzunlik bo‘yicha esa quyosh tushligi va Peshin vaqtining siljishi aniqlanadi. Ushbu kenglik mintaqasida kun uzunligi yil davomida sezilarli o‘zgaradi, biroq keskin qutb hodisalarisiz.
Namoz jadvali faqat hududning rasmiy vaqtiga bog‘liq emas. Unga quyoshning ufqdan balandligi ta’sir qiladi, shuning uchun qo‘shni shaharlarda Bomdod, Peshin va Shom qiymatlari turlicha bo‘lishi mumkin. O‘rta kenglik mintaqasida Bomdod va Shomning mavsumiy siljishlari ayniqsa seziladi.
Aktas uchun bugungi jadval bo‘yicha quyosh 04:46 da chiqadi, Shom vaqti esa 19:41 da boshlanadi. Bu hodisalar orasida 14 soat 55 daqiqa o‘tadi. Bu keskin mavsumiy chetlanishlarsiz mo‘‘tadil kun uzunligi.
Aktas dagi tungi oraliq 19:41 dagi Shomdan keyin boshlanadi va 02:44 dagi Bomdodgacha davom etadi. Uning davomiyligi — 7 soat 3 daqiqa. Tungi oraliq nisbatan qisqa, shuning uchun Xufton va saharlikni oldindan rejalashtirish qulay.
Yozda Aktas da yorug‘ kun uzunligi ortadi: bu ayniqsa erta Bomdod va kechki Shom bo‘yicha seziladi.
Agar siz kunni Aktas namoz jadvali bo‘yicha rejalashtirsangiz, eng avvalo Bomdod, Shom va Xuftonga e’tibor bering. 02:44 dagi Bomdod ertalabki mo‘ljalni, 19:41 dagi Shom kechki namoz va iftor vaqtini, 21:33 dagi Xufton esa tungi namoz boshlanishini aniqlashga yordam beradi.
Aktas namoz jadvali Rossiya Federatsiyasi Musulmonlari Diniy boshqarmasi (RF MDB) metodi bo‘yicha, Asr vaqtini aniqlashda hanafiy mazhabidan foydalanib hisoblanadi. Ma’lumotlar har kuni yangilanadi va shaharning aniq geografik joylashuvini hisobga oladi.
Bugungi asosiy mo‘ljallar
- Bomdod — 02:44: ertalabki namoz vaqtining boshlanishi va saharlikni tugatish uchun muhim mo‘ljal.
- Quyosh — 04:46: quyosh chiqqach Bomdod vaqti tugaydi.
- Peshin — 12:14: peshin namozi vaqti.
- Asr — 17:23: hanafiy mazhabi bo‘yicha hisoblangan asr namozi.
- Shom — 19:41: kechki namoz, shuningdek Ramazonda iftor uchun mo‘ljal.
- Xufton — 21:33: tungi namoz.
Aktas namoz vaqti haqida savollar
Namoz jadvali bevosita uch omilga bog‘liq: geografik kenglik, uzunlik va vaqt mintaqasi. Quyosh yer sharining har bir nuqtasida o‘z vaqtida chiqadi va botadi, shuning uchun Bomdod, Peshin, Asr, Shom va Xufton lahzalari hatto yaqin joylashgan aholi punktlari orasida ham muqarrar farq qiladi. Kenglikdagi farq qancha katta bo‘lsa, ertalabki va kechki namoz vaqtidagi tafovut shuncha sezilarli bo‘ladi. Aynan shuning uchun jadval har bir shaharning koordinatalariga moslab tuziladi.
Aktas dagi namoz jadvali har kuni qayta hisoblanadi, chunki quyosh holati yil davomida o‘zgarib turadi. Yorug‘ kun uzunligi bahorda asta-sekin ortadi va kuzda qisqaradi, shu sababli Bomdod va Shom vaqti tom ma’noda har kuni siljiydi. Eng tez o‘zgarishlar bahorgi va kuzgi teng kunlik davrlarida sodir bo‘ladi. Shuning uchun biz har kuni dolzarb ma’lumotlar bilan tekshirib turishni tavsiya qilamiz.
Ha, bu jadval ro‘zadorlar uchun ham yaratilgan. Saharlikni Bomdod (02:44) kirishidan oldin yakunlash kerak, u ertalabki namoz vaqti boshlanishini bildiradi. Iftor Shom (19:41) lahzasidan — quyosh botishidan boshlanadi. Esda tuting: Ramazon davomida bu qiymatlar har kuni siljiydi, shuning uchun har tong va kechqurun dolzarb vaqtni yangi jadval bo‘yicha aniqlagan ma’qul.
Buni qilmagan ma’qul. Namoz vaqti aniq geografik koordinatalar bo‘yicha hisoblanadi va aholi punktlari orasidagi nisbatan kichik masofa ham namoz lahzalarini bir necha daqiqaga siljitishi mumkin. Bomdod va Shom bog‘liq bo‘lgan quyosh chiqishi va botishi har bir nuqtada o‘z vaqtida kiradi. Shuning uchun Aktas dagi mo‘minlar uchun aynan shu shahar koordinatalari bo‘yicha hisoblangan alohida jadvalga tayangan to‘g‘riroq, ayniqsa Ramazonda saharlik va iftorni aniqlashda.