Arevatsag — namoz vaqtlari
6 августа 2026 / 23 сафара 1448 г. х.
Oylik jadval
Arevatsag namoz vaqtlari xususiyatlari
Arevatsag sahifasida mahalliy vaqt va geografik joylashuvni hisobga olib hisoblangan namoz vaqtlari ko‘rsatilgan. Bu, ayniqsa, Bomdod, Shom va Xufton uchun muhim.
Arevatsag uchun mahalliy vaqt qo‘llaniladi: shaharning vaqt mintaqasi Moskva vaqtidan 1 soat oldinda. Bu barcha namozlarga — ertalabki Bomdoddan tungi Xuftongacha — ta’sir qiladi.
Arevatsag uchun 40.9721°N va 44.6091°E koordinatalari qo‘llaniladi. Kenglik bo‘yicha kunning mavsumiy uzunligi, uzunlik bo‘yicha esa quyosh tushligi va Peshin vaqtining siljishi aniqlanadi. Janubiy kengliklar uchun kun va tun uzunligining mavsumiy o‘zgarishlari mo‘‘tadilroq bo‘ladi.
Arevatsag namoz vaqtini boshqa shahar bilan ehtiyotkorlik bilan solishtirish kerak: koordinatalardagi kichik farq namoz boshlanishini bir necha daqiqaga o‘zgartirishi mumkin. Janubiy shaharlarda farqlar ko‘pincha quyosh chiqishi, Peshin va Shom vaqtida seziladi.
Arevatsag dagi kunduzgi oraliq bugun 14 soat 10 daqiqa ni tashkil etadi — 06:02 dagi quyosh chiqishidan 20:12 dagi Shomgacha. Bu keskin mavsumiy chetlanishlarsiz mo‘‘tadil kun uzunligi.
Arevatsag dagi tungi oraliq 20:12 dagi Shomdan keyin boshlanadi va 04:28 dagi Bomdodgacha davom etadi. Uning davomiyligi — 8 soat 16 daqiqa. Bu Xufton, Vitr o‘qish va Bomdodga tayyorlanish uchun qulay tun uzunligi.
Yozda Arevatsag da kun uzayadi, biroq tafovutlar odatda shimoliy shaharlarga qaraganda kamroq keskin bo‘ladi.
Arevatsag da kundalik amaliyot uchun uchta vaqt ayniqsa muhim: Bomdod — 04:28, Shom — 20:12 va Xufton — 21:40. Ular ertalabki, kechki va tungi ishlarni to‘g‘ri taqsimlashga yordam beradi.
Arevatsag uchun jadvalni hisoblashda RF MDB metodi qo‘llaniladi, Asr vaqti esa hanafiy mazhabi bo‘yicha aniqlanadi. Bu jadvaldan farz namozlar uchun kunlik mo‘ljal sifatida foydalanish imkonini beradi.
Bugungi asosiy mo‘ljallar
- Bomdod — 04:28: ertalabki namoz vaqtining boshlanishi va saharlikni tugatish uchun muhim mo‘ljal.
- Quyosh — 06:02: quyosh chiqqach Bomdod vaqti tugaydi.
- Peshin — 13:07: peshin namozi vaqti.
- Asr — 18:07: hanafiy mazhabi bo‘yicha hisoblangan asr namozi.
- Shom — 20:12: kechki namoz, shuningdek Ramazonda iftor uchun mo‘ljal.
- Xufton — 21:40: tungi namoz.
Arevatsag namoz vaqti haqida savollar
Namoz jadvali bevosita uch omilga bog‘liq: geografik kenglik, uzunlik va vaqt mintaqasi. Quyosh yer sharining har bir nuqtasida o‘z vaqtida chiqadi va botadi, shuning uchun Bomdod, Peshin, Asr, Shom va Xufton lahzalari hatto yaqin joylashgan aholi punktlari orasida ham muqarrar farq qiladi. Kenglikdagi farq qancha katta bo‘lsa, ertalabki va kechki namoz vaqtidagi tafovut shuncha sezilarli bo‘ladi. Aynan shuning uchun jadval har bir shaharning koordinatalariga moslab tuziladi.
Arevatsag dagi namoz vaqti har kuni yangilanadi. Bu quyosh chiqishi va botishi lahzalari Yerning quyosh atrofida aylanishiga ergashib doimiy siljishi bilan bog‘liq. O‘zgarishlar, ayniqsa, o‘tish fasllarida — bahor va kuzda seziladi, qachonki kun uzunligi eng tez, ba’zan kuniga bir necha daqiqaga o‘zgaradi. Jadval aniq qolishi uchun uni haftada bir marta emas, har kuni tekshirish kerak.
Ha, jadval saharlik va iftor vaqtini aniqlash uchun mos keladi. Bomdod vaqti (04:28) tonggi ovqatlanishni tugatish uchun mo‘ljal bo‘ladi: u kirishidan oldin saharlikni yakunlash kerak. Shom vaqti (20:12) iftor lahzasini ko‘rsatadi — aynan quyosh botishi bilan iftor boshlanadi. Shunga qaramay, muborak Ramazon oyida har kuni dolzarb qiymatlarni tekshirib turishni maslahat beramiz, chunki atigi bir necha daqiqalik farq ro‘zada muhim bo‘lishi mumkin.
Buni qilmagan ma’qul. Namoz vaqti aniq geografik koordinatalar bo‘yicha hisoblanadi va aholi punktlari orasidagi nisbatan kichik masofa ham namoz lahzalarini bir necha daqiqaga siljitishi mumkin. Bomdod va Shom bog‘liq bo‘lgan quyosh chiqishi va botishi har bir nuqtada o‘z vaqtida kiradi. Shuning uchun Arevatsag dagi mo‘minlar uchun aynan shu shahar koordinatalari bo‘yicha hisoblangan alohida jadvalga tayangan to‘g‘riroq, ayniqsa Ramazonda saharlik va iftorni aniqlashda.
